Jan de Sterke al 100 jaar op stoom

Varend monument viert feest tijdens Open Havendag

GORINCHEM - Jan de Sterke, ook bekend als de boot van Sinterklaas, viert tijdens de Open Havendag op 25 mei haar 100ste verjaardag. Op kolen vaart de stoomsleepboot nog door het hele land. Wim van de Perk en Hans Lemmens van stichting Jan de Sterke zijn erg trots op hun boot ,,Acht van de vijfentwintig stoomboten varen nog op kolen. Daar is Jan de Sterke er één van. Dat is best bijzonder.''

Door Lisa Middelkoop

Jan de Sterke is tijdens de Open Havendag voor iedereen te bezichtigen in de Lingehaven. De mannen van de stichting kijken uit naar het evenement. ,,Het is leuk om je verhaal over het schip te vertellen aan het publiek. Altijd zijn mensen nieuwsgierig naar hoe zo'n machine werkt,, vertelt Hans Lemmens. ,,En het is bijzonder dat Jan de Sterke nog op kolen vaart. Ze is daarmee één van de acht schepen in Nederland,'' vult Wim van de Perk aan.

Ieder jaar varen de bemanningsleden met Jan de Sterke van evenement naar evenement. ,,We worden voor veel evenementen uitgenodigd, zo varen we van Duisburg in Duitsland naar Dordrecht, Zeeburg, Wijk bij Duurstede en nog vele andere plaatsten. Gemiddeld hebben we één keer in de drie weekenden een evenement,'' vertelt Wim van de Perk. De Open Havendag is een thuiswedstrijd voor de stichting.

,,Je moet het zien als een auto uit 1920. Deze werkt heel anders dan een auto van nu, zo is het ook met het schip. De onderdelen voor de motor moeten met de hand gemaakt worden omdat ze niet meer te verkrijgen zijn,'' legt Hans Lemmens uit. ,,Het werkt niet vanzelf dus de machine moet om het kwartier gesmeerd worden en de kolen moeten de hele vaart gelijkmatig aangevoerd worden.'' Kinderen en andere passagiers vinden dit vaak interessant om te zien.

Varend monument

Stichting Jan de Sterke is opgericht in 1995. Het schip heeft dat jaar de naam Jan de Sterke gekregen en is sindsdien erkend als een varend monument, een erfstuk. Jan de Sterke is vernoemd naar één van de zeven heren van Arkel. Jan I van Arkel kreeg de bijnaam de Sterke, doordat hij zich bij een burcht in Wijdschild zich met paard en al omhoog gehesen heeft aan een balk om zo de vijand op te sluiten.

Aan dit verhaal dankt deze sterke stoomsleepboot haar naam. Voordat de boot Jan de Sterke heette, heette zij: Snel, Mariëtte en Hendrina II. Onder de naam Mariëtte heeft het schip in België gediend als sleepboot en woonden er een gezin met vijf kinderen op de stoomsleepboot. Daarna is Jan de Sterke via Leeuwaarden en Lemmers in Gorinchem terecht gekomen.

Voor financiën is de stichting veelal afhankelijk van het bedrijfsleven en sponsoren. ,,Doordat we een erkende stichting zijn, kunnen we vaak een beroep op het bedrijfsleven doen voor verf en andere onderhoudsmaterialen. Het onderhoud vraagt veel geld en tijd. Iedere dinsdag is onze 'sleuteldag', dan zijn we aan het werk aan Jan de Sterke, met als gevolg dat de boot na 100 jaar nog steeds in goede staat is.''

Ook nu wordt er geschuurd en geverfd voor haar 100ste verjaardag. Op vrijdag 24 mei is er een receptie en een reünie voor oud-bemanningsleden. Zondag 26 mei zijn er sponsorrondvaarten maar op aanmelding zijn er ook rondvaarten voor het publiek. Voor informatie over de stichting: www.jandesterke.nl