Raadspraat: Blijf niet mokkend aan de kant staan

Onder artikelen op sociale media verschijnen veel reacties die bol staan van irritaties of nare opmerkingen. Over afval dat wordt bijgezet, verkeersgedrag, of beslissingen van de gemeente. Eigenlijk is er geen onderwerp waar mensen géén mening over hebben. Maar wat me verbaast, is: waarom zetten we die opmerkingen online?

Op mijn werk, als installatieverantwoordelijke, is aanspreken een vanzelfsprekendheid omdat valgevaar of gevaar voor elektrocutie op de loer liggen. Werken in een veilige en prettige omgeving betekent dat je elkaar aanspreekt wanneer er gevaar dreigt of iets niet naar je zin gaat.

Je vraagt eerst om aandacht en legt uit waarom iets niet goed gaat. Vervolgens stel je de vraag of iemand dat risico écht wil lopen. En vraagt tenslotte wat hij of zij nu anders gaat doen.

Het klinkt eenvoudig, maar het werkt. Vaak ontstaat er nieuw bewustzijn.

En toch, in de samenleving lijkt die vaardigheid te zijn verdwenen. In reacties op artikelen gaat het niet om gevaar op het werk, maar om fatbikes of het kappen van bomen. En steevast duikt er iemand op die naar de handhaving, gemeente of een andere instelling wijst.

Maar waarom? Waarom mopperen op Facebook, in plaats van een bericht naar het bedrijf of inspreken bij de gemeente? Waarom klagen, in plaats van de persoon die het afval dumpt aan te spreken?

Als een DHL of taxibusje te hard door het woonerf rijdt, wijs ik de chauffeur erop dat hier kinderen spelen. En toen ik vorige week met mijn dochter op de fiets werd afgesneden op de Grote Haarsekade, sprak ik de bestuurder hierop aan. Mijn reactie was wat geïrriteerd door de adrenaline, maar door hem te wijzen op het gevaar gaf hij toe dat hij het gevaar niet had gezien. Het gesprek kantelde.

Dat is misschien de kern. Ik geef toe, iemand aanspreken kan spannend zijn. Niet iedereen kan het verdragen om gecorrigeerd te worden, maar meestal blijkt dat mensen wél bereid zijn te luisteren. En soms kom je zelf tot een nieuw inzicht. En zo kunnen we met elkaar een fijne omgeving creëren.

Dus waarom doen we het zo weinig? Is het verlegenheid? Angst voor confrontatie? Of zijn we vergeten dat aanspreken gewoon een optie is?

Misschien moeten we de methode van de werkvloer meenemen naar de straat, en minder (anoniem) op de digitale wereld. Want een directe vraag of opmerking levert meer op dan frustratie online.

Ariën van Houwelingen

Fractievoorzitter SP

Dit was de laatste raadspraat voor de gemeenteraadsverkiezingen in maart, redactie De Stad Gorinchem.