Wat staat daar nou? Stemmentrekkers

De gemeenteraadsverkiezingen komen er weer aan. Tijdens het scrollen door de vele Facebookreacties zag ik een aantal reacties voorbijkomen die mij aan het denken zetten. En dat waardeer ik. Door zo’n reactie op een sociaal platform als Facebook te plaatsen, draag je op een constructieve manier bij aan de discussie. En dat is volgens mij ook precies waar social media ooit voor bedoeld zijn.

De eerste reactie waarbij ik even stopte met doorscrollen en het geschrevene goed op me liet inwerken, stond onder een bericht over het zetelverlies van de PvdA. Ali Koçak, al jaren lid van de PvdA, stapt per 1 januari over naar Democraten Gorinchem. Op zichzelf is dat al een flinke discussie waard, zoals ook in de reacties onder het bericht naar voren komt. Koçak neemt zijn zetel namelijk mee naar Democraten Gorinchem. Is dat wel zo eerlijk? De stemmen die Ali heeft gekregen, zijn dat stemmen op hém of op de PvdA? We weten het simpelweg niet.

Maar de opmerking die mij het meest aan het denken zette, was deze: ,,Wat mij tegenstaat is de hoeveelheid personen op de kieslijst. Die staan daar dan volgens mij als stemmentrekkers van buren en vrienden. En om op zó’n manier dan de verkiezingen in te gaan, lijkt mij niet helemaal eerlijk. Dus dat zorgt dan weer voor twijfel.”

En eerlijk is eerlijk: die twijfel begrijp ik heel goed. Een lange kieslijst kan voelen als een strategisch trucje. Hoe meer namen, hoe meer persoonlijke netwerken je aanspreekt. Familie, collega’s, sportmaatjes: iedereen kent wel iemand op de lijst. Dat kan de indruk wekken dat stemmen niet zozeer worden uitgebracht op ideeën of een partijprogramma, maar op bekende gezichten. En dat schuurt met het idee van eerlijke, inhoudelijke democratie.

Maar als ik langer nadenk over deze reactie komt er ook een argument tégen die gedachte bij me op. Een uitgebreide kieslijst kan juist laten zien dat een partij breed gedragen wordt en ruimte biedt aan verschillende stemmen, achtergronden en ervaringen. Iets wat ook belangrijk is! Lokale politiek draait nu eenmaal om nabijheid. Het is niet vreemd dat je stemt op iemand die je kent en vertrouwt, zeker in een gemeente. Dat persoonlijke aspect is geen zwakte van de democratie, maar misschien juist haar kracht. Toch?

En precies dát is wat deze reactie zo waardevol maakt. Hij zet mij aan het denken. En eerlijk gezegd is dat ook precies wat ik met deze column probeer te doen. Geen antwoorden geven, geen gelijk halen, maar laten zien hoe waardevol het is als andere meningen je blik nét iets verruimen. En wat mij betreft is dat toch wel het leukste aan platforms als Facebook: andere meningen voorbij zien komen die je even laten stoppen met scrollen en je aan het denken zetten. Het leven is nu eenmaal minder zwart-wit dan soms wordt gedacht.

Mirjam de Swart