Tussen de regels van de stad: Geworteld in Gorinchem

Afgelopen zaterdag stond ik op het festivalterrein van Geworteld in Gorcum. Tussen muziek uit verschillende culturen die over het plein zweefde. Tussen de geur van kruiden, koffie en iets dat me even deed denken aan de keuken van mijn oma. Tussen dansende kinderen die nog niet weten dat volwassenen soms ingewikkeld kunnen doen over verschillen. Vorig jaar reisde ik met mijn gezin drie maanden door Indonesië en de Molukken. We volgden de sporen van onze familie. Zochten naar huizen, verhalen, namen. Naar iets wat soms verloren leek en toch steeds weer opdook. Inmiddels heb ik geleerd dat wortels niet altijd betekenen dat je maar op één plek thuishoort. Lang dacht ik dat wortels iets waren wat diep in de grond zat. Vast. Onveranderlijk. Een plek waar je vandaan komt. Maar hoe ouder ik word, hoe meer ik ontdek dat wortels ook kunnen groeien.

Mijn wortels liggen in de Molukken, op Java, in verhalen die ouder zijn dan ikzelf. Ze liggen in de stemmen van mijn grootouders, in recepten die worden doorgegeven, in woorden die soms nauwelijks nog worden gesproken maar nog steeds worden gevoeld. En toch, als iemand mij vraagt waar ik vandaan kom zeg ik zonder aarzelen: Gorinchem. Hier fietste ik als kind over de vestingwallen. Hier leerde ik vallen. Hier leerde ik dat je soms opnieuw moet beginnen. Hier wonen mensen die mijn naam kennen zonder uitleg nodig te hebben.

We doen soms alsof afkomst en thuis twee verschillende dingen zijn. Dat je moet kiezen. Maar we hoeven niet te kiezen. Wortels kunnen zich vertakken. Dat zag ik afgelopen zaterdag overal om me heen. In de gesprekken tussen mensen die elkaar nieuwsgierig vragen stelden in plaats van aannames deden. Dankzij onze verschillen ontstond er verbinding. Een boom vraagt zijn wortels ook niet om allemaal dezelfde kant op te groeien. Toch blijft hij stevig staan. Dat vind ik misschien wel het mooiste aan Gorinchem. Dat we een stad zijn waarin verhalen uit alle windstreken samenkomen. Waar mensen hun eigen geschiedenis meebrengen en tegelijkertijd nieuwe geschiedenis maken. Waar iemand wortels kan hebben aan de andere kant van de wereld en toch zeggen: dit is mijn stad.

En wat een verhalen wonen er in Gorinchem. Verhalen die begonnen in Syrië, Griekenland, Turkije, Indonesie, Suriname, Marokko, Polen, Brabant, Amsterdam of gewoon hier om de hoek. Verhalen die allemaal zijn uitgekomen aan dezelfde rivier. Geworteld in Gorcum.

Esmay Usmany

Meer lezen? www.esmayusmany.com